"Since starting their practice in 1986, Iranian-born, American-educated sisters Gisue and Mojgan Hariri have earned widespread praise for their ambitious body of work. Their up-to-the-minute recasting of classical modernist principles has made them a source of continuing inspiration to design...". (1)

Below in our short interview with Gisue, we discussed some of the issues which we believe is more interesting for Persian audience.

Space is taken as the main essence of architecture; despite its great transformations in history up to now, what’s your approach to this concept?
I think SPACE is ONE of the main elements of architecture that describes the essence of architecture, LIGHT is another. I believe that all great art reveals to us what is not visible, not tangible, not material.
This revelation or what moves us is to me the “essence” of that art.
In architecture it is through articulation of space and light that we create an experience relating to the essence of the place. It is the psychological experience not the physiological that is important.
In our work we are very aware of this phenomenon but have not yet a formula for it. It is not quite so simple to make architecture that moves visitors deeply that they always remember that experience. It is equivalent of a spiritual experience.

We hear of female architecture more or less in articles, interviews and seminars. Are feminine attribute allowed by you for architecture?
I don’t believe there is such a thing as “female” architecture. When I was at Cornell University studying architecture everything that had a curve or color or detailing was called feminine! If we go with that philosophy architects like Corbu, Aalto, Ghery, etc are all building Female architecture! However, I believe women architects design very differently as they are not linear thinkers and experience their environments totally different from men. If there is going to be a major change in architecture it will be through a woman architect. I believe Zaha Hadid has already began this revolution!

What are the role of the context and the relationship of architecture and urbon spaces in your professional attitude?
I am more interested in the cultural or metaphysical context of a place. Physical and architectural context is important but can not be copied or repeated. Urban Space however is in close relationship to architecture.

What are the major deficiencies of the Iranian architecture community in comparison to what the world of architecture is? Versus what special potential do you see in the Contemporary Iranian architecture?
The major deficiency is ORIGINALITY, to be part of the Global architecture but be relevant to the local culture and not be a COPY. I think there are few examples of great contemporary architecture being built in Iran today. There is also large number of Iranian Architects who are very talented and dedicated in creating an art out of their buildings. But I think as a culture with an amazing history of architecture and urbanism, Structural ingenuity, craft, sustainability and spirituality the Iranian contemporary architecture
has a great potential to be not only part of the Global dialogue but
also be different and offer something that others don’t have. It’s like Modernism and Japanese Zen culture the two share similar philosophy and contribute to the world architecture in a very different way.

What’s your opinion about the process of movements in Contemporary Architecture community in Iran as a developing society with National/Ideological (Iranian Islamic Architecture) trends?
I am not sure I understand this question? I think the Contemporary Architecture Community should Discuss, promote (via international Conferences) and showcase the Sustainability (and what we already have in different parts of Iran) and bring that into 21st Century. Contemporary architecture movement should not be about FORM but what is important today, Globally and locally.

Where is the boundary between the architectural principles and the personal priorities? Is selecting criteria a measurable indicator?
The boundary between personal & universal is blurred. Principles of architecture in fact are very personal today. Selecting a criteria is not mathematical but one has to consider many more things than the century before. For example the Digital & Computer technology and telecommunication systems available today will allow structures, construction and things that were not available to us 20 years ago.

How much do you found “philosophical approach” to the architecture, feeding of the soul of contemporary human being? In fact, if the architecture is a tool to response human”s need (problem solving), which requirements must be answered by architecture for people [in 21st century]?
I don’t believe that architecture in Persian Culture has ever been a
“solution” to a problem or simply creating a “shelter” for people. Architecture has always been a high art in Iran, everything always had a function yet deeper meaning related and connected to nature, creation and universe. From the Fire temples of the Zorastrians to the Bridges of Isfahan it was more than a tool to response to human’s need.

ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ

با گیسو حریری؛ بحث جنبش معماری معاصر نباید فرم باشد...

دفتر "حریری و حریری" اکنون قریب 24 سال است که در نیویورک به معماری می پردازد؛ خواهران ایرانی، مژگان و گیسو حریری، هر دو فارغ التحصیل از دانشگاه کرونل - یکی از معتبر ترین مراکز آموزش معماری در جهان - معماری را در این دفتر پیش می برند که بدون اغراق می توان بوی شاعرانگی و لطافت را در کنار صلابت و پویایی از آن استشمام کرد.

حضور اخیر این دو در ایران و معرفی آثارشان به علاقه مندان ایرانی به اعتقاد بسیاری می تواند فتح بابی باشد برای دیدن ردپای معماری آنها در سال های آتی در کشور.
وقتی گیسو حریری در پاسخ یکی از سوال هایمان در مورد معماری ایران می گوید "به عنوان یک فرهنگ با تاریخ شگفت انگیز از معماری و شهرسازی، نبوغ سازه، هنر و صنعت، پایداری و معنویت، معماری معاصر ایران از پتانسیل عالی برخوردار است"؛ طبعا نگاه امیدوارانه وی به معماری ایران در جایگاه مدیر یک دفتر مطرح در مقیاس جهانی می تواند نوید بخش نسل جوان معماران ما باشد.
در ادامه ترجمه گفتگویمان را با گیسو حریری به نمایندگی از دفتر "حریری و حریری" می خوانید:

همیشه از فضا به عنوان جوهره اصلی معماری یاد شده است؛ با وجود دگرگونی فراوان آن در طول تاریخ تا به امروز، رویکرد شما به این مفهوم چیست؟
– به نظر من یکی از عناصر اصلی معماری فضا است که جوهره ی معماری را آشکار می سازد. نور نیز یکی دیگر ازاین عناصر است. من باور دارم که آنچه که هنر والا به ما عرضه می کند نه قابل مشاهده است و نه ملموس و نه مادی. هرآنچه که در هنر بروز می یابد و ما را به حرکت وامی دارد "ماهیت" هنر است. در معماری از طریق فضا و نور است که ما تجربه ای مرتبط با ذات و جوهره یک مکان می آفرینیم. این یک تجربه روانی است نه فیزیولوژیک و آنچه اهمیت دارد این است. ما در کار خود به این پدیده به خوبی آگاه هستیم اما برای آن فرمولی نداریم. این کار ساده ای نیست که به صورتی معماری کنیم که حرکت مخاطبان در فضا چنان عمیق باشد که همیشه تجربه بازدید از آن را به یاد داشته باشند.این معادل یک تجربه معنوی است.

کم و بیش در مقالات، مصاحبه ها و سمینارها از معماری زنانه می شنویم؛ آیا صفت زنانه را برای معماری قائل هستید؟
- باور ندارم که چیزی به عنوان "معماری زنانه" وجود داشته باشد؛ زمانی که در دانشگاه کرونل به تحصیل در رشته معماری می پرداختم هر پروژه ای که منحنی بود یا رنگ و جزئیات داشت زنانه نامیده می شد! اگر ما اینگونه فرض کنیم، معماری تمام معماران فیلسوفی چون کوربوزیه، آلتو، گهری و غیره زنانه خواهد بود! با این حال، من معتقدم طراحی زنان معمار به عنوان کسانی که به صورت خطی فکر نمی کنند بسیار متفاوت است و تجربه ای کاملاً متفاوت ازمحیط خود در مقایسه با مردان دارند. اگر قرار باشد که تغییر عمده ای در معماری صورت بگیرد ازطریق یک معمار زن خواهد بود. به اعتقاد من ظه حدید در حال حاضر این انقلاب را آغاز کرده است.

در کار حرفه ای شما توجه به بستر و زمینه و رابطه معماری و فضای شهری چه نقشی دارد؟
- من بسیار علاقه مند به بسترهای فرهنگی یا متافیزیکی مکان هستم؛ بسترهای فیزیکی و معماری مهم هستند اما امکان ندارد که آنها را کپی یا تکرار کرد. اما فضای شهری درارتباط نزدیک با معماری است.

جامعه معماری ایران را دچار چه کمبودهای اساسی در مقایسه با معماری جهان می دانید؟ در مقابل چه پتانسیل های ویژه ای در معماری معاصر ایران می بینید؟
- کمبود عمده اصالت است یعنی بخشی از معماری جهانی بودن و درعین حال سازگار با فرهنگ بومی و نه کپی برداری؛ من فکر می کنم امروز نمونه های انگشت شماری از معماری معاصر [با این رویکرد] در ایران ساخته شده است. البته تعداد زیادی از معماران با استعداد ایرانی هستند که نگاهی هنرمندانه به ساختمان های خود قایل هستند، اما فکر می کنم به عنوان یک فرهنگ با تاریخ شگفت انگیز از معماری و شهرسازی، نبوغ سازه، هنر و صنعت، پایداری و معنویت، معماری معاصر ایران از پتانسیل عالی برخوردار است برای آنکه نه تنها بخشی از گفتمان جهانی بلکه عرضه کننده چیزی متفاوت باشد که دیگران به آن دست نیافته اند. مثل مدرنیسم و فرهنگ ذن ژاپنی دو فلسفه مشابه که در معماری جهان به شیوه ای بسیار متفاوت مشارکت می کنند.

به نظر شما در روند حرکت معماری معاصر ایران نگاه جامعه معماری ایران به عنوان یک جامعه ی در حال توسعه با گرایش های ملی/اعتقادی [معماری ایرانی/اسلامی] به چه سویی است؟
- من مطمئن نیستم که این سوال شما را درک کرده باشم؛ من فکر می کنم جامعه معماری معاصر باید وارد بحث شود، ارتقاء یابد (از طریق کنفرانس های بین المللی)، ویترین معماری پایدار باشد (آنچه که ما قبلا در مناطق مختلف ایران داشته ایم) و آن را در قرن بیست و یکم به کار گیرد. بحث جنبش معماری معاصر نباید فرم باشد. آنچه که امروز اهمیت دارد رابطه جهانی و منطقه ای است.

مرز بین اصول مورد توافق در معماری در برابر اولویت های شخصی در کجاست؟ آیا معیار انتخاب یک اثر شاخص قابل اندازه گیری است؟
- مرز بین شخصی و عمومی بودن نامشخص است. امروز اصول معماری در واقع بسیار شخصی است. انتخاب یک ضابطه مطلق نیست اما امور بسیاری باید مورد توجه قرار بگیرند که در قرون گذشته مطرح نبودند. برای مثال فن آوری دیجیتال و کامپیوتر و سیستم های مخابراتی امروز امکان ساخت و ساز و انجام اموری را به ما می دهند که تا 20 سال پیش در دسترس ما نبودند.

چقدر نگاه فلسفی پیشرو در معماری حال حاضر جهان را برطرف کننده ی روح تشنه انسان می دانید؟ در واقع اگر معماری را ابزاری برای پاسخ به نیاز انسان بدانیم (problem solving) معماری امروز باید کدام نیاز انسان معاصر را جواب دهد؟
- من معتقدم که معماری در فرهنگ ایرانی هرگز تنها "پاسخی" به یک نیاز و یا به بیان ساده تر ایجاد "پناهگاهی" برای مردم نبوده است. معماری همواره هنری والا در ایران بوده و عنصری کاربردی و در عین حال با معانی عمیق و مرتبط با طبیعت، آفرینش و جهان بوده است. از آتشکده های زرتشتیان گرفته تا پل های اصفهان همه و همه بیش از یک ابزار برای پاسخ به نیازهای بشری بوده است.

------

:: سپهر مرآت

sorce:ARUNA*

Edited by BH Yousefi